İLK MECLİS BİNASI VE MECLİSİ AÇAN SİNOP VEKİLİ MEHMET ŞERİF BEY Muzaffer YARDIMCI Öz ÖZ Türkiye’de 3. Selim zamanın da Meşveret Meclisi ile başlayan halkın yönetime katılımı, 1877’de Meclis-i Mebusan’ın açılmasıyla en büyük aşamasına ulaşmıştı. 1878 te 93 harbi nedeniyle geçici olarak kapatılan Meclisi Mebusan’ın tekrar açılması 30 yıl sonra 1908 de ilan edilen ikinci […]
Yazar Arşivleri: admin
KERKÜK’TEN ANADOLU’YA TÜRKÜLERDE KUŞLAR VE ÇİÇEKLER Gülşah ANDIM UÇAR, Feyzan GÖHER VURAL Öz Türk dünyasının farklı bölgelerinde sarın, tahpah, toyuk gibi isimlerle anılan halk ezgileri, Anadolu’da Türk’e ait anlamını içeren “türkü” kelimesi ile karşılanır. Türküler binlerce yıldır Türk insanı ile birlikte gelişmiş ve değişmiş; tüm duyguların, durum ve olguların dili olmuşlardır. Düğünlerde, savaşlarda ve hatta […]
NEYRİZ CUMA CAMİİ MİHRABINDAKİ BÜYÜK SELÇUKLU DÖNEMİNE AİT ALÇI SÜSLEME VE KİTABELER Kamran SOKHANPARDAZ Öz Büyük Selçuklu sanatı, İslam sanatı içinde müstakil bir kategori oluşturmaktadır. Büyük Selçukluların İran topraklarında ortaya koyduğu mimari anlayış ve biçimler Anadolu ve İslam coğrafyasının vazgeçilemez mimari özellikleri arasına girmiştir. Büyük Selçuklu mimarisinde dekorasyon malzemeleri arasında alçının yoğun bir biçimde kullanıldığı […]
Dede Korkut Adının Köken ve Anlamı Yusuf GEDİKLİ Öz Türk edebiyatının en önemli eserlerinden biri Dede Korkut’tur. Dede Korkut ad öbeğinin ikinci kelimesi şu ana değin bilginleri meşgul etse de anlamı çözülememiştir. Yazımızda Dresden yazmasında korkut sözünün yerine Vatikan yazmasında kurt sözünün konulmasından yola çıkılmış, korkut sözünün “kurt, börü” anlamına geldiği açıklanmıştır. Bunun için dört […]
HAYBER GEÇİDİ’NİN TARİHİ COĞRAFYASI ÜZERİNE BAZI NOTLAR Ferhat ÇİFTÇİ Öz Türkistan ve Hint Alt Kıtası’nı birbirine bağlayan ve Sefid Kûh (Sepin Gar) sıradağlarında yer alan Hayber Geçidi; askeri, ticari ve kültürel açılardan stratejik bir öneme sahiptir. Türk tarihi açısından da ayrı bir ehemmiyete sahip olan Hayber Geçidi, XIX. yüzyılda İngiliz Hindistanı ile Afganlar arasında sınır […]
YEDİSU’DA SOGD KOLONİLERİ VE TÜRK-SOGD ETKİLEŞİMİ Sümeyra TÜRK YILDIZ Öz VI. yüzyılın II. yarısında iktisadi, siyasi ve ticari sahada söz sahibi olmaya başlayarak, dönemin Bizans, Sâsânî ve Çin gibi büyük devletleri ile başarılı diplomatik ilişkiler geliştiren Batı Göktürk Kağanlığı, Orta Asya bozkırlarında kendi idari sistemini kurarak İpek Yolu ticaretini ve mahir Sogd tüccarlarını kontrolü ve […]
ALTIN ORDA TARİHİNE DAİR ÇİN KAYNAKLARI ÜZERİNE BAZI DEĞERLENDİRMELER Kürşat Yıldırım Öz Bilindiği gibi Altın Orda tarihi hakkında bilgi edinebileceğimiz bazı Çin kaynakları vardır. Bununla birlikte ayrıntılı, düzenli ve hatta bazen anlaşılır olmayan bu kayıtların mahiyetini iyi anlamak, tutulma gayelerine vakıf olmak lazımdır. Elimizdeki az ve dağınık yazılar tarihçiye başka bir tercih bırakmamaktadır. Sadece Çin […]
Baskı Altındaki Uygurlar: Doğu Türkistan’da Sürdürülen Sistematik İnsan Hakları İhlalleri Hakan KOLÇAK, Osman ERCAN Öz Bu çalışma, komünist Çin yönetimi tarafından Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde gerçekleştirilen insan hakları ihlallerini analiz etmektedir. Çalışmamız, söz konusu ihlallerin anlaşılabilmesi için birincil elden kaynak olarak küresel tanınırlığa sahip insan hakları koruma örgütleri ve sivil toplum kuruluşları tarafından hazırlanan güncel […]
OSMANLIDAN CUMHURİYETE ATRANOS’TA FRENGİ VE FRENGİYLE MÜCADELE Celil BOZKURT Öz Dış kaynaklı bir hastalık olarak Osmanlı topraklarına giren frengi, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’ndan sonra bir salgın haline gelmiştir. Osmanlı Devleti’nde öncelikle Kastamonu ve havalisinde yoğunlaşan frengi, zamanla diğer Anadolu şehirlerine yayılmıştır. Frengi’nin Anadolu’da etkili olan şehirlerinden biri de Hüdavendigar Vilayeti’ne bağlı Atranos kazası idi. Osmanlı Devleti […]
BALKAN SAVAŞLARI SIRASINDA KOLERA İLE MÜCADELE Metin AYIŞIĞI Öz Osmanlı Devleti’nin Balkan Savaşlarındaki başarısızlığının en önemli sebeplerinden biri de hazırlıksız olması idi. Bilhassa askerler arasında daha sonra da siviller arasında yayılan kolera büyük problem olmuştur. Sağlık koşulları bakımından son derece eksik bir durumda olduğu anlaşılan birliklerde temiz su önem arz ediyordu. Balkanlardan gelen muhacirin ve […]
ESKİ TÜRKLERİN GELENEKSEL İNANÇ SİSTEMİNDE SALGIN Kürşat BARDAKCI Öz Eski Türklerin inanç sisteminde salgın, kötü ruhların gönderdiği bir felaket olarak düşünülür. İnanışa göre kötü ruhlar, insanların kendilerine karşı saygısızlıkları karşısında onları cezalandırmak için ya da kendilerine kurban sunulması için bu hastalıkları gönderirler. İnsanlar da bu felaketin ortadan kaldırılması için kötü ruhların isteğini yerine getirir ve […]
ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN COVİD-19’A YAZDIKLARI 100 MEKTUBUN İNCELENMESİ Süleyman DOĞAN Öz Bu çalışmada, üniversite öğrencilerinin koronaya (Covid-19) yazdığı 100 mektup incelenerek evde kaldıkları karantina günlerinde virüsten ne şekilde etkilendiklerinin belirlenmesi hedeflenmektedir. Öğrencilerin, “Covid-19’un Lisans Öğrencilerinin Günlük Yaşamına ve Eğitimine Etkisinin İncelenmesi” amaçlanmıştır.. Yıldız Teknik Üniversitesi’nde “2020 Bahar” döneminde katılımcı öğrencilere “Koronaya Mektup” yazmaları istenmiştir. Çalışma, araştırmacının […]
COVID-19 PANDEMİSİ VE GÜNEY KAFKASYA’DA SİVİL TOPLUM Ahmet Nazmi ÜSTE, Ulviyye AYDIN Öz COVID -19 dolayısıyla küresel düzeyde enerjiye olan talebinin azalması petrol fiyatlarını keskin bir şekilde düşürdü. Dahası, Rusya ve Suudi Arabistan arasındaki fiyat anlaşmazlığı ve Rusya’nın petrol arzını arttırması kararı petrol fiyatlarında bir günde %30 düşüşe neden olarak küresel petrol piyasalarında şok etkisi […]
Duyurular
TÜRK DÜNYASI ARAŞTIRMALARI DERGİSİ KASIM – ARALIK 2020 SAYISI MEDENİYET KAVRAMI DOSYA KONUSU MAKALE ÇAĞRISI
21
Eki
Eki
TÜRK DÜNYASI ARAŞTIRMALARI DERGİSİ KASIM – ARALIK 2020 SAYISI MEDENİYET KAVRAMI DOSYA KONUSU MAKALE ÇAĞRISI Türk Dünyası Araştırmaları Dergimizin Kasım-Aralık 2020 sayısında “Medeniyet Kavramı” ekseninde yazılmış makalelere değerlendirme önceliği vermeyi planlamaktayız. Sosyal bilimler manasında Türk kültürünün medeniyet kavramıyla ilişkisi, farklı pencerelerden ve disiplinlerden incelenmesi, tekilleşen ve evrensel olarak sunulan medeniyet tarifinin tüm kodlarının şu anda Batı merkezinde […]
MALAZGİRT: ÖZGÜRLERİN KADERİ OYUNU ÜZERİNE BİR İNCELEME Aybeniz RAHİMOVA Öz Türk dilli yazmaların araştırılması alanında yaklaşık yarım asırdan beri emek veren Azerbaycanlı bilim kadını Prof. Dr. Azade Musabeyli’nin yayınladığı dört ciltlik “Türk Dilli Yazmalar Kataloğu” dünya Şark bilimciliğinde önemli bir boşluğu dolduran eser olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu makalede Prof. Dr. Musabeyli’nin 1875 sayfadan ibaret dört […]
MALAZGİRT: ÖZGÜRLERİN KADERİ OYUNU ÜZERİNE BİR İNCELEME Nuran BALTA Öz ÖZET Hikmet Temel Akarsu, günümüz Türk edebiyatının roman, hikâye, hâtıra, oyun, çocuk kitapları / masallar gibi birçok türünde eser veren yazarlarındandır. İncelememize konu olan Malazgirt: Özgürlerin Kaderi adlı kitap, onun, konusunu tarihten alan bir tiyatrosudur. Eserde Türk milletinin değişmez özelliklerinden özgürlük ve bağımsızlığına düşkün olma […]
KIBRIS TÜRK VAROLUŞ MÜCADELESİNDE ÖZKER YAŞIN’IN YERİ Emin ONUŞ Öz Türkiye ve Kıbrıs’ta 1950’lerden itibaren başlayan EOKA tedhiş hareketlerine karşı bir kamuoyu oluşmuş, yazar-şairler Kıbrıs konusunu etraflıca ele almıştır. Bu isimlerin başında gelen öncü bir isim Özker Yaşın’dır. Lefkoşa doğumlu Özker Yaşın, Türkiye ve Kıbrıs’ta, Kıbrıs Türk Varoluş Mücadelesi ve 1974 Barış Harekâtı konulu en […]
OSMANLI HAKİMİYETİ DÖNEMİNDE BULGARİSTAN’DA PAZAR KELİMESİ İÇEREN YER ADLARININ SOSYO-KÜLTÜREL ANALİZİ Neval KONUK HALAÇOĞLU Öz Öz Yer adları bir toplumun sosyal ve kültürel yapısı ile bulundukları, kullanıldıkları mekânın tarihî geçmişi ve coğrafya özellikleri hakkında da önemli ip uçları taşırlar. Yer adları insanlığın ve uygarlığın izlerini yansıtır. Toplumların coğrafi mekânla bütünleşmesinin göstergesidir. Bulgaristan coğrafyasında Osmanlı hakimiyeti […]
ÇOK PARTİLİ HAYATA GEÇİŞ VE TERAKKİPERVER CUMHURİYET FIRKASI Şükran GÜRAY Öz Türk siyasal hayatındaki ve Türkiye demokratikleşme tarihindeki en önemli olaylardan birisi de kuşkusuz ki Türkiye’nin çok partili siyasal rejime geçmesidir. Çok partili siyasal hayata geçilmesi, daha sonrasında gerçekleşecek olan birçok demokratikleşme reformların öncüsü kabul edilebilecek, tek parti iktidarının ardından siyasal sistemde artık çoğulculuğun benimsendiğini […]
BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TRABZON’DAKİ MİLİS MÜDÂFAASI ve MİLİSLER Mehmet Akif BAL Öz Özet Birinci Dünya Savaşı’nda Doğu Karadeniz Bölgesini işgal etmeye çalışan Ruslara karşı, tüm Doğu Karadeniz’de olduğu gibi Trabzon ve civarında da etkili bir savunma yapılmıştır. Doğu Karadeniz’de ve Trabzon’da Ruslara karşı gösterilen savunma, nizami birliklerin Kafkas Cephesi’nde görev almaları nedeniyle sivil ve […]